सुरक्षित समाजासाठी ‘अधिकार’ आणि ‘सेवाभावा’चा संगम
जळगाव ( प्रतिनिधी ) – प्रतिनिधी कायदा-सुव्यवस्था अधिक मजबूत करण्यासाठी आणि सामाजिक समस्यांवर प्रभावी मात करण्यासाठी जळगाव पोलीस प्रशासन व जिल्ह्यातील स्वयंसेवी संस्था (NGO) यांच्यात आज एका विशेष समन्वय बैठकीचे आयोजन करण्यात आले होते. जळगावच्या इतिहासामध्ये अशा प्रकारची पोलीस आणि एनजीओंची संयुक्त बैठक प्रथमच पार पडली. पोलीस दलाचे ‘अधिकार’ आणि स्वयंसेवी संस्थांचा ‘सेवाभाव’ एकत्र आणून एक सुरक्षित व सशक्त समाज निर्माण करणे, हा या बैठकीचा मुख्य उद्देश होता.
या बैठकीत बोलताना वरिष्ठ पोलीस अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले की, केवळ कायद्याचा बडगा उगारून गुन्हेगारी मुक्त समाज निर्माण करता येत नाही, तर त्यासाठी समाजात जाऊन जनजागृती, समुपदेशन आणि पुनर्वसनाचे कार्य करणे आवश्यक आहे. या कार्यात स्वयंसेवी संस्था या पोलीस आणि सामान्य जनता यांच्यातील एक मजबूत व विश्वासार्ह दुवा ठरू शकतात. या समन्वयामुळे पोलीस प्रशासनावरील जनतेचा विश्वास अधिक दृढ होईल, तसेच विविध सामाजिक उपक्रम तळागाळातील नागरिकांपर्यंत पोहोचवणे शक्य होईल, असा विश्वास बैठकीत व्यक्त करण्यात आला.
‘या’ १२ प्रमुख क्षेत्रांवर होणार एकत्रित काम
पोलीस प्रशासन आणि स्वयंसेवी संस्थांनी मिळून काम करण्यासाठी १२ महत्त्वाच्या क्षेत्रांची निवड केली आहे:
महिला व बाल सुरक्षा: कौटुंबिक हिंसाचार रोखणे, पीडित महिलांचे समुपदेशन आणि बाल हक्कांबाबत व्यापक जनजागृती करणे.
अंमली पदार्थ व व्यसनमुक्ती: शाळा-महाविद्यालयांमध्ये अंमली पदार्थांच्या विरोधात मोहिमा राबवणे आणि व्यसनमुक्ती केंद्रांच्या माध्यमातून तरुणांना मुख्य प्रवाहात आणणे.
रस्ते सुरक्षा व ट्रॅफिक नियंत्रण: वाहतूक नियमांची जनजागृती करणे, सण-उत्सवांच्या काळात गर्दी व वाहतूक नियंत्रणात पोलिसांना मदत करणे, आणि अपघातग्रस्तांना ‘गोल्डन अवर’मध्ये तातडीची मदत मिळवून देणे.
सायबर सुरक्षा: डिजिटल फसवणुकीबाबत ग्रामीण भाग आणि ज्येष्ठ नागरिकांमध्ये विशेष कार्यशाळा आयोजित करणे.
बाल सुरक्षा व भिक्षेकरी निर्मूलन: रेल्वे स्टेशन व बसस्थानक परिसरातील मुलांसाठी विशेष मोहिमा राबवून ‘ऑपरेशन मुस्कान’ अधिक प्रभावी करणे.
समुदाय पोलीसिंग व स्वयंसेवक डेटाबेस: शांतता आणि मोहल्ला समित्यांमध्ये एनजीओ प्रतिनिधींना स्थान देणे, तसेच ‘पोलीस मित्र’ म्हणून आपत्ती व्यवस्थापनासाठी स्वयंसेवकांचा डेटाबेस तयार करणे.
पुनर्वसन आणि कायदेशीर साक्षरता: गुन्हेगारी सोडून मुख्य प्रवाहात येऊ इच्छिणाऱ्यांना व तुरुंगातून सुटलेल्या व्यक्तींना रोजगाराच्या संधी देणे. तसेच नागरिकांपर्यंत कायद्याची योग्य माहिती पोहोचवून अफवांना आळा घालणे.
या समन्वया अंतर्गत पोलीस प्रशासन स्वयंसेवी संस्थांना सर्वतोपरी मदत करणार आहे. संवेदनशील मोहिमांमध्ये काम करणाऱ्या कार्यकर्त्यांना पोलीस सुरक्षा दिली जाईल, तसेच त्यांच्या तक्रारींवर तातडीने एफआयआर (FIR) नोंदवून कायदेशीर पाठबळ दिले जाईल. याशिवाय, एनजीओ कार्यकर्त्यांना कायद्यातील बदलांची माहिती देणे, स्वसंरक्षण आणि क्राईम सीन व्यवस्थापनाचे प्रशिक्षण दिले जाईल. गुन्हेगारी व अपघातप्रवण क्षेत्रांची (ब्लॅक स्पॉट्स) आकडेवारी उपलब्ध करून देऊन संस्थांना त्यांच्या कामाची दिशा निश्चित करण्यात पोलीस मदत करणार आहेत.
“सुरक्षित, जागरूक आणि सशक्त समाज निर्मितीसाठी पोलीस प्रशासन आणि स्वयंसेवी संस्था (NGO) यांच्यातील हा समन्वय अत्यंत आवश्यक आहे. पोलिसांचे कायदेशीर अधिकार आणि सामाजिक संस्थांचा सेवाभाव एकत्र आल्यास समाजातील अनेक जटिल समस्यांवर आपण सकारात्मक तोडगा काढू शकतो. हा जळगाव पोलिसांचा एक पथदर्शी प्रयोग असून, यामुळे पोलीस आणि जनतेतील संवाद अधिक सुधारेल.”
– श्रीकांत धिवरे , पोलीस अधीक्षक ,जळगाव
या बैठकीला अपर पोलीस अधीक्षक संदीप गावित,उपविभागीय पोलीस अधिकारी नितीन गणापुरे यांच्यासह जळगाव जिल्ह्यातील विविध क्षेत्रांत कार्यरत असलेल्या नामांकित स्वयंसेवी संस्थांचे (NGO) पदाधिकारी मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.
